Friday, August 25, 2006

BUHAY AT PAG-ASA

Ni Ben Garcia

Saan patungo ang pagaspas ng nakapiit na Aguila?

(Ikalawang yugto)

(Ipadala ang kuwento ng inyong buhay, PO Box 1301 Safat 13014 Kuwait o mag-email sa radio_bengarcia@yahoo.com kung gusto nyong mailimbag ang inyong kuwento kasama ng inyong larawan ipadala ang 2X2 photo, o anumang klarong kopya ng inyong larawan. Ito po ay optional. Para sa komento bumisita sa aking blog site: www.buhayatpag-asa.blogspot.com)

Continuation-

She's crazy! Then why in the hell she brought me in that God forsaken place, --to be her punching bag? Yun na nga lang ang mga naging katanungan ko sa sarili. From third year dun na ako natutong mag-rebelde ng lihim, kaliwa't kanan ang friends ko sa school, bad, good, rich or poor-name it- I have friends of such. Popular ako sa school namin when I was in High School, ako yung matalino na amoy kaning-baboy, pretty, pero mga luma na kasuotan. Minsan nga punit pa pero malinis naman. But in the end, good side pa rin ang nanatili sa akin. Ginawa ko iyon para makalimutan kong lahat ang paghihirap ko sa kamay ng pinsan ko. Naging manhid na ako sa kanya. I was not afraid of her anymore! Thanks to all my good friends in school kase talagang dinamayan nila ako, at hindi ako hinayaang manatili sa hindi mabuting mga kaibigan.
Yun na nga naging daily routine ko sa piling ng pinsan ko. Nag graduate ako ng High School na 'Valedictorian'. Wala akong puedeng bahaginan ng valedictory address ko, oo, nagpunta ang kapatid ng husband niya, pero siya- hindi- hindi bale, di ko rin naman gusto ang kanyang presence. Happy moments ko iyon, dahil proud talaga ako sa sarili ko, ako ang tinanghal na pinakama-galing sa aming school. Na-touch ko sa aking valedictory speech ang tungkol sa kalagayan ko. Nakita kong tumulo ang luha ng kapatid ng asawa ng pinsan ko, alam kong na-touch ko rin ang lahat ng taong naroroon. Nangako naman siyang kakausapin niya pinsan ko. Kaya mula nga noon, medyo nag-iba na ang turing ng pinsan ko sa akin.

Noong first year na ako sa kolehiyo, biglang na-diagnose ang asawa ng pinsan ko na may canser sya sa pancreas, kaya hindi pa nga natatapos ang panibagong kontrata nya sa barko umuwi na ito. Malala na raw ang sakit. Sa pangalawang pagkakataon, iniwanan na naman ako ng tao na syang itinturing kong pader o sandalan sa mga unos na dumarating sa aking buhay.
Sa pagkamatay ng asawa ng pinsan ko, nag-decide na ito na bumalik ng Maynila, dahil wala na raw dahilan para mag stay pa siya sa Iloilo. Lihim akong natuwa, dahil malaki ang pag asa ko na makikita ko ang mga kapatid ko, pero pag dating namin ng Maynila, kinausap niya ako na panahon na daw para makabayad ako sa pag papaaral niya sa akin. Maghanap na daw ako ng trabaho at ganun nga ang ginawa ko. Sa puso't isipan ko, alam kong wala akong dapat bayaran sa kanya, dahil pinagtrabahuan ko ang pinag-aral niya sa akin, kaya kesehodang tawagin nya akong walang utang na loob, okay lang. Kaya ng araw na sabihin niya iyon sa akin, nag-decide na ako na tumayo sa sarili kong paa. At ayaw kong magiging alila niya habang buhay. Kaya nag-hanap ako ng trabaho sa Maynila, lihim kong plinano ang mga susunod kong hakbang.
Sa trabahong napasukan ko, agad may-nagkagusto sa akin, pretty nga kase, binata naman siya at alok agad ng kasal. Why not? At least mayroon na akong matitirhan ng libre at tuluyan na akong makakaalis sa pinsan ko. Kaya umuo agad ako. Sa madaling sabi sumama ako sa kanya ng hindi man lang nagpaalam sa pinsan ko. Dinala ako ng boy-friend ko sa kanila at doon na ako natulog ng gabing yon. Hindi na ako umuwi, in short parang tanan. Wala akong kamalay-malay, naghuhuklay din pala ako ng sarili kong libingan sa pagsama ko sa boyfriend kong iyon. Tawagin na lang natin siyang Jun. Both of us don't know our family background kaya hindi nag work ang relationship namin. 3-years old na ang anak ko ng malaman kong lulong pala siya sa ipinagbabawal na gamot.
Kaya pala every time he offered kasal sa akin umaayaw ako, kahit may anak na kami, kase I have this feeling na may sekreto syang itinatago. Higit pa dun sobra din siyang tumoma ng alak. In fact, every time na malalasing sya, nagwawala at mistulang dinaanan ng bagyo ang kabahayan namin. Lahat ng mga gamit na naipundar namin ay winawasak. One time umuwi ako from work, gabi na, kasi shifting yung pinapasukan ko, at 2-10 pm ang pasok ko. Pag uwi ko nagulat ako sa na abutan kase sa bedroom pa namin mismo, kung saan natutulog ang baby namin, dun din humihit-hit ng shabu si Jun at mga barkada nya. Nung time na yon gusto kong takasan ang ulirat, pero na nanaig sa sarili ko ang kalagayan ng anak ko. Nun ko naramdaman ang kawalang pag-asa. I want to run away w/ my son pero saan?
Patuloy akong nakisama kay Jun, despite sa takot na mararamdaman ko, gusto ko syang awayin, pero nag-aalala ako at baka bigla na lang siyang maging bayolente. Kaya ako na ang namimbang, lalong naging magulo ang pagsasama namin hanggang sa hindi ko na natiis lumaban na talaga ako sa kanya at nangyari nga ang kinatatakutan ko. Yung away namin naging marahas sinaktan nya ako, kahit lasing na lasing sya talagang makalas sya pero lumaban ako, akala ko nga Kuya Ben napatay ko na sya kasi nag dilim ang paningin ko, pinag-pupukpok ko sya sa ulo ng malaking bato kase, nadulas sya ng hinahablot nya ako sa buhok, buti na lang may isang mabuting kapit bahay na nangahas na umawat at dinala nila ako sa bahay nila. Ng mahimas-masan ako hinanap ko anak ko at sabi nila kinuha daw ng byenan ko.
Yong taong tumolong sa akin palibhasa Brgy. Captain sa lugar nila Jun ay tumawag sa presinto para ayusin daw gulo namin at sya daw bahala sa'kin. It was a blessing in disguise yung nangyari kase yung police station na pinagdalhan sa akin ay Uncle ko pala ang hepe, so ng malaman nya kung sino ako ay dinala nya ako sa kanila. Tuwang-tuwa yong Auntie ko ng makilala ako kasi daw matagal na nila akong hinahanap mula ng umalis ako ng Pasay sa piling ng ate ko, at dun ko na isinalaysay ang lahat ng pangyayari pati yong naging buhay ko sa Iloilo, sa piling ng pinsan ko. Sabi ng Auntie ko, I have to pick up all the pieces left for me and start a new life. Tutulungan daw nila ako. After a week pinapuntahan ng Tiyo ko yong bahay nila Jun para kunin ang anak ko, pero wala na daw doon umuwi papuntang Mindanao and it was my very worst nightmare, malaki ang Mindanao, saan sulok ko hahanapin ang anak ko. Sa pangyayaring yun na-pabayaan ko work ko, dahilan para materminate ako.

Tinulugan ako ng Uncle ko para makapasok sa office nila sa PNP. Medyo may-katungkulan na ang Uncle ko, kaya madali niya akong naipasok. Dito ko na-meet ang isa nyang tauhan. Umpisa palang alam ko family-man sya, at sa sistema ng mga lalaki lalo na at pulis sa atin ay likas na bolero. At first I really don't care and I don't give a damn kasi I'm not interested sa kanya, all I know that time was makaipon ng pamasahe patungong Mindanao at mahanap ang anak ko. As days, weeks hanggang naging months passed by, wala pa rin akong balita sa anak ko pero sabi ng Uncle ko, hindi daw sya tumitigil sa pag-papahanap, pati nga daw yung regional commander sa Mindanao pinasabihan nya na. Si Joey ( yung name ng tauhan ng Tiyo ko) persistent sya sa pag tulong sa akin, kahit one time lang sya nag palipad hangin sakin at big NO agad sagot ko, ay patuloy sya sa pagtulong, I must admit bukod sa magandang lalaki sya ay ma-prinsipyo din, kaya nakuha nya tiwala ko, in short we become good friends, as in good--walang halong malisya, besides ilang sya sa Tiyo ko, until one day he surprised me by saying " I've got good news for you, nandito na sa Manila ang anak mo, gusto mo kidnapin ko at ibigay saiyo?"-Itutuloy

Saturday, August 19, 2006

BUHAY AT PAG-ASA

Ni Ben Garcia

Saan patungo ang pagaspas ng nakapiit na Aguila?

(Ipadala ang kuwento ng inyong buhay, PO Box 1301 Safat 13014 Kuwait o mag-email sa radio_bengarcia@yahoo.com kung gusto nyong mailimbag ang inyong kuwento kasama ng inyong larawan ipadala ang 2X2 photo, o anumang klarong kopya ng inyong larawan. Ito po ay optional. Para sa komento bumisita sa aking blog site: www.buhayatpag-asa.blogspot.com)
Dear Kuya Ben,
Greetings! Please call me Captive Eagle. I choose this alias dahil kung tutuusin, I have a strong personality yet narito ako humuhingi ng saklolo sayo. Asiwa akong humingi ng payo sa kahit kanino, maliban kung very close friend ko. Pero napatunayan ko sa mga previous letter senders mo na magaling kang magbigay ng payo, straightforward yet simple may-kurot sa puso at dama kong mayroong kang sinsiridad. In short pinahanga mo ako, kaya sana, huwag mo akong bibiguin sa ilalapit kong problema sayo.
Galing ako sa very poor family from Eastern Samar. Yung side ng father ko, medyo well off naman sila kaya tuloy produkto naging tamad siya, kaya nung mapangasawa ang mama ko, naging poor talaga sila (kami pala). Kahit umabot kami sa pitong magkakapatid, di man lang niya ipinakitang mayroon siyang pagpapahalaga sa aming kinabukasan. Until when I was in grade 1, nang ma-diagnosed ang tatay ko na mayroong acute kidney stone, nang malaman niya iyon, ninirbyus, kasama na rin iyon sa mga dahilan kung bakit maaga siyang namatay. In fairness naman sa Tatay ko, mabait siya yun lang talaga tamad siya. Follow din agad ang Mama sa langit, kaya nagkahiwa-hiwalay kaming magkakapatid.
Kinuha ako ng Auntie ko sa Manila at pinag-aral ako sa grade school, kapalit naman nun ang mabibigat na trabahong bahay saa murang gulang ko. Nariyan ang tambakan ako ng malalaking kumot at maong, puersado ako masyado sa trabaho, tuloy para akong tibihin (TB) dahil di maalis-alis ang ubo ko. Tuwing weekdays kailangan akong gumising ng alas-dos ng madaling araw para samahan ang aking Tiya sa palengke sa Pasay dahil iyon daw ang maraming fresh at murang bilihin, dangan kase, mayroon silang negosyong lutong ulam.
Grabeng hirap ang dinanas ko alas singko pa lang ng umaga kailangan akong mag-gayak para makarating sa eskuwelahan sa Aurollo School. Pag-uwi ko naman ng hapon, pinaglalako ako ng Banana Q ng Autie ko at halo-halo, wala rin akong time mag-aral, pero ganun pa man, lagi pa rin ako kasama sa top 1 sa eskuwela. Hindi ko alam, automatic kapag nasa school na ako, para akong mayroong memory card na nakakasagot sa lahat ng school requirements, nagtataka nga yung mga kaklase ko kung bakit ako ganun samantalagang alam nila ang kalagayan ko.
Gusto kong bumalik sa amin pero wala naman akong pera, isa pa di ko alam ang pabalik sa amin, bata pa ako nun. Di ko na rin alam kung ano nang nangyari sa iba ko pang mga kapatid.
One day mayroong dumating sa bahay ng Tiya ko, pinsan ko daw siya na nakatira sa Iloilo, husband niya ay seaman, gusto niya akong kunin, pumayag naman ang Tiya ko dangan kase mayroon na raw siyang dalawang college baka hindi na rin niya kayanin akong pag-aralin ng High School. Lihim akong natuwa dahil kahit papaano makakaalis na rin ako sa sobrang hirap ng buhay sa kamay ng Tiya ko.
Pero, instead na gumanda ang kalagayan ko lalo pa yatang napasama. At first intimidated na agad ako, dahil mukha pa lang niya istrikta na, hindi nga ako nagkamali, unang bungad pa lang pagdating ko sa kanila, sabi niya agad sa akin; ang ipagpapaaral niya sa akin ay kailangan kong pagtrabahuan, wala na raw libre ngayon; sabi ko naman sa kanya; okay lang iyon, ganun din naman dun sa Tiya ko sa Manila.
Ganun na nga ang nangyari. Habang tumatagal ang panahon, napapansin kong parang hindi kami magkakakilala, kinakausap niya lang ako kung mayroon siyang gustong ipagawa sa akin at kung mayroong mali sa ginagawa ko. Doon sa lugar nila mahirap ang tubig, kailangan maghintay ng gabi para maka-igib ng tubig dahil sa gabi lang malakas ang tubig dun. Every two days kailangan akong mag-sadya sa kabilang barangay para itulak ang malaking kariton na mayroong malaking drum ng tubig. Dahil syempre sa bago ako sa lugar na iyon, wala talaga akong mahingan ng tulong. Isa sa mga source ng pagkukunan daw ng pag-aaral ko ay ang pag-aalaga nila ng baboy. Pero bawal iyon sa residential area, kaya inutusan pa akong maghukay ng lagpas taong malaking hukay para pagtapunan ng dumi ng baboy. Imagine Kuya Ben, ginawa ko pa iyon. At bukod diyan, kailangan akong mag-house-to-house para manguha ng pagkaing baboy, minsan naka-unipormi pa akong ginagawa iyon. Tumutulo ang luha ko habang nag-iikot sa kapitbahay, kase, syempre nariyan yung matapunan ako ng nangangamoy nang bulok na pagkaing baboy at nangangamoy talaga ako. Dalawa lang kami sa bahay ng pinsan kong iyon, siya at ako, pero walang katapusan ang trabaho, dahil medyo malaking bahay niya. One time nagpunta siya sa school namin, ipinagpaalam pa ako sa adviser namin, dahil emergency daw, yun pala hindi lang mahanap ang nawawala niyang nail cutter. Minsan gumagawa lang siya ng kanyang sariling kuwento, kesyo mayroong nawawala, pero yun pala, siya rin ang may-gawa, itinatago, para lang ipahanap sa akin at kung di ko syempre mahanap, magwawala siya at sasakit lang ang kalooban ko. Gusto niya iyon! Malupit ang Pinsan ko, ako ang shock absorber sa tuwing mag-aaway sila ng asawa niya sa telepono o kaya maging sa sulat.
Mayroon din namang magandang eksena sa bahay nila, iyan ay kung umuuwi ang asawa niya galing sa ilang buwan ding trabaho sa ibang bansa, (seaman nga), sobrang bait ng asawa niya, nakakahinga ako ng maluwag kung nasa bahay na siya. Sa totoo lang, kapag nasa Pilipinas siya, ayaw niyang nag-tatrabaho ako, katunayan, inubliga niya ang asawa niya na kumuha ng katulong sa bahay nila, para makapag-concentrate daw ako sa trabaho. Iyon naman ang ginagawa ng Pinsan ko, agad siyang kumukuha ng katulong, pero tatagal lang ang katulong hanggat naroroon sa Pilipinas ang mister niya. Pero kung wala na, inaaway niya at pinalalayas agad. Plastic masyado at iporkritang matatawag ang pinsan ko. Gusto ko sanang iparating iyong kalagayan kong iyon sa asawa niya, pero, nagdadalawang isip ako, una, baka hindi ako paniwalaan at ayaw ko ring maging dahilan ng pag-aaway nila. Nung third year na ako, lalong naging supportive masyado sa akin ang asawa niya. Ayaw niya iyon. That time, nabuntis na siya sa kanilang unang anak. Lihim din akong natuwa, dahil, inisip ko noon, baka at least magbago ang ugali ng Pinsan ko. Pero sa pangalawang pagkakataon, nagkamali ako, lalo siyang naging salbahe sa akin. Ubod ng pagka-perfectionist, huwag lang makahipo ng alikabok sa bahay at hablot agad ang buhok ko at ipapahid niya sa mukha ko ang alikabok. Mula noon, inisip kong kailangan kong lalong pag-butihin ang pagtatrabaho ko, at nang wala siyang masilip na dahilan para kainisan ako. Gusto ko kaseng makapag-tapos ng pag-aaral.
Isang araw naka-kuha ako ng pagkakataon para harapin siya at tanungin kung bakit ganun ang turing niya sa akin. Nagulat ako sa sagot niya. Ang sabi niya, galit lang daw siya ng husto sa akin dahil kahit anong dami raw ng trabaho ko, kaya kong gawin, at honour student pa rin ako. Isa pa, ayaw niya raw ang masyado akong kinagigiliwan ng asawa niya. -Itutuloy

Sunday, August 13, 2006

BUHAY AT PAG-ASA

BUHAY AT PAG-ASA
Ni Ben Garcia

Libra Girl: Ang takot sa isda nasa isip lamang

(Ipadala ang kuwento ng inyong buhay sa PO Box 1301 Safat 13014 Kuwait o mag-email sa radio_bengarcia@yahoo.com kung gusto nyong mailimbag ang inyong kuwento kasama ng inyong larawan ipadala ang 2X2 photo, o anumang klarong kopya ng inyong larawang. Ito po ay optional. Bumisita sa aking blog site: www.buhayatpag-asa.blogspot.com)
Dear Kuya Ben
Magandang araw po sa lahat ng iyong avid readers! Salamat sa inyong walang sawang pagbibigay ng paalala at payo sa ating mga kababayan. Tunay pong nakakagaan ng kalooban ang iyong palatuntunan. Tawagin mo na lang akong Libra Girl, tubong Mindanao, 23 years old, dalaga. Ang problema ko po ay hindi sa pamilya, hindi rin sa pag-ibig, sila pa nga ang inspirasyon ko sa lahat ng sandali. Hinubog nila ako sa magandang landasin ng buhay. Pinalaki akong may-takot sa Diyos. Tapos po ako ng kursong Bachelor of Science in Industrial Education major in Food Trade last 2004. Under board nga lang po ako, pero balak kong mag-take ng exam pag-uwi ko next year. Sa love life mayroon din ako, regular ang aming communication, masaya kami kahit malayo sa isat-isa. Kuya, di ka man doctor, pero alam kong mayroon kang kakilalang puede magbigay linaw sa aking problema. Ang problema ko po ay tungkol sa aking kalusugan. Nalaman ko bago ako umalis sa Pilipinas na mayroon akong 'Tyroid', pero ang sabi di naman daw delikado. Mula noon nagging woried na ako sa kalusugan ko, dahil baka nga mayroon at lumaki, magmukha akong elepante. Takot ako! Ngayon kase wala naman akong nararamdaman, di ko naman makita o mahalata, pero once na hinahawakan ko ang leeg ko nasasalat ko ang maliit na bukol, baka ito na nga. Mayroon ang family ko ng history ng goiter. Yung Lola ko, namatay na lang na mayroong parang bola ng tennis sa leeg. Hindi rin naman daw namatay ang Lola ko dahil sa goiter, dahil daw po sa katandaan, 80 years old na po siya ng mamatay. Nakaka-ilang lang, at parang di ako makatulog sa tuwing maaalala ko ang sakit ko raw na ito. Ayaw kong magkaroon ng ganun. Aaminin ko sa inyo, di po ako makakaiin ng isda. Ang reason kung bakit tumigil ako sa pagkain ng isda ay nung magkaroon ng baha sa Ormoc, Leyte, kung saan maraming tao ang namatay at pinaniniwalaang kinain ng mga isda. Mula noon, ayaw ko nang kumain talaga ng isda. Matagal nang panahon nangyari iyon, pero hindi pa rin maalis sa isip ko ang mga isdang kumakain ng tao, hindi ko kayang lunukin ang isda. Bahala na kung walang ulam, basta ayaw ko ng isda.
Ano bang problema mayroon ako? Uuwi ako ngayong August, gusto kong magpa-opera kung kinakailangan. Ano po ang mabuti kong gawin?

Gumagalang at Nagpapsalamat
Libra Girl

Salamat Libra Girl.
Syempre dahil medical matter itong problemang idinulog sa akin ni Ms Libra Girl, na ewan kung bakit di ibinigay ang tunay na pangalan, e mayroon naman siyang litratong ipinadala at hindi naman nakakahiya kung ihayag man sa publiko itong kanyang karamdaman. Pero igagalang pa rin natin ang kanyang pasiya. Libra Girl, unang una, gusto kong alisin sa isipan mo ang labis na pag-aalala sa kalagayan mo, walang anuman daw po iyan sang-ayon sa nakausap kong doctor. Ibig sabihin, hindi dapat dibdibin, pero mas-magandang ipa-check up para malaman talaga kung anong klase mayroon kang goiter. Nakausap ko po si Dra Alelie D. Romero, ang ating resident doctor and at the same time social welfare officer sa embahada. Di naman daw po masyadong delekado ito, liban kung ma-develop ito into cancer, na bibihira lang daw pong mangyari.
Marami akong natuklasan sa sakit na ito sa pakikipag-usap ko kay Dra Romero na puede kong ishare sayo, pero inuunahan na kita, better seek your doctor's advice on the matter. Ayon kay Dra. Romero ang Goiter daw po ay medical term sa paglaki ng thyroid gland sa leeg. Ito ay hugis butterfly (paro-paro)na matatagpuan sa harapang bahagi, at ibabang parte ng leeg. Ito daw ang nag-cocontrol sa body metabolism ng isang tao. Sa Pilipinas ang tawag nito ay bosyo. Ang pinakaunang dahilan daw po ng pagkakaroon ng Goiter ay ang kakulangan sa sangkap na iodine. Ang Iodine ay matatagpuan sa mga lamang dagat, (isda, she shells, etc) pag-inom ng maraming tubig at pag-take ng tama lang na iodised salt o asin. Kailangan ang mga sangkap na mayroong iodine upang mapanatili ang produksyon ng tamang thyroid hormone, na kung mayroong kakulangan ay siguradong lalaki ang thyroid gland. So alisin mo na ang takot sa pagkain ng isda, nasa isip mo lang iyan. Ano ang gusto mo, kumain ng isda o magkaroon ng nakakailang na tanawin diyan sayong leeg? Maiiwasan naman o magagamot ang thyroid iyan kung magkakaroon ka lang ng tamang sangkap na kailangan upang mapanatili ang iyong kalusugan.

Heto ang mga palatandaan ng thyroid: paglaki o pamamaga ng leeg, wala kadalasang mararamdamang sakit, ngunit nakakailang na pangitain sayong leeg. At upang makumpirma mo na mayroon ka ngang Throid o Goiter, mas-makabubuting kumunsulta ka sa iyong pinagkakatiwalaang mang-gagamot. Sila lamang po ang puede mong paniwalaan, hindi po ako, puede ang sinasabi ni doktora Alelie, dahil mayroon siyang kaalaman ukol dito.
Heto ang magandang balita para sayo, ang problemang ganito ay puedeng madala sa pamamagitan ng pag-inom ng gamot, tulad halimbawa ng methimazole or propylthiouracil, syempre iyan ay sasabihin sayo ng iyong doctor o ipi-prescribe sayo, huwag na huwag kang mag-titi-take ng gamot ng walang pahintulot ng doctor dahil baka imbes na makabuti ay mas-lalo pang makasama. Ayon kay Dr Alelie, mayroon klasipikasyon ang sakit na ito. Binggit ito ni Dra, tulad ng Hyperthyroidism, an overactive thyroid gland; Hypothyroidism, an underactive thyroid gland; Thyrotoxicosis, an excessive amount of thyroid hormone in the bloodstream; at ang Graves' disease (also known as toxic diffuse goiter or exophthalmic goiter), a form of hyperthyroidism. Kung titingnan natin ang mga nakasulat na iyan, medyo kumplikadong terminology pang-medicina kaya iiwanan ko iyan sa kanila. Isinama ko po iyan sa layunin na ipaalam kay Ms Libra Girl ang ibat-ibang klasipikasyon o level ng tinatawag na sakit na Goiter.

Kung masyado nang malala ang sakit na ito, o yung tinawag nilang toxic deffuse goiter, sasailalim ang pasyente sa tinatawag daw pong thyroidectomy. Ang mga taong sumailalim dito ay kinakailangan nang mag-take ng thyroid supply for the rest of their life upang mapalitan ang natural supply na inalis dahil sa operasyon. Yan po ang paliwanag ni Dra Alelie.

Samantala, sa level naman kung papaanong makakatulong ang OWWA sa financial na paraan, madali iyan, dahil automatic namang entitled ang isang OFW sa medical assiatnce na puede nilang ipagkaloob. Kaya ang payo ko sayo Libra Girl, kung gusto mong magamit ang iyong karapatang ito, puede kang magtungo sa alinmang malapit na OWWA office sa iyong lugar.

Sunday, August 06, 2006

Buhay at Pag-asa

BUHAY AT PAG-ASA
Ni Ben Garcia

Arcelyn napako sa Kuwait: Pangako sa boyfriend napako

(Ipadala ang kuwento ng inyong buhay sa PO Box 1301 Safat 13014 Kuwait o mag-email sa radio_bengarcia@yahoo.com kung gusto nyong mailimbag ang inyong kuwento kasama ng inyong larawan ipadala ang 2X2 photo, o anumang klarong kopya ng inyong larawang. Ito po ay optional. Bumisita sa aking blog site: www.buhayatpag-asa.blogspot.com)

Dear Kuya Ben,
Ako po si Arcelyn Demoy. Tubong Zamboanga del Sur. Tatlo po kaming magkakapatid. Ang ama ko ay simpleng magsasaka lamang. Mayroon namang maliit na tindahan ang aking ina. Isang araw nagpaalaam ang papa ko na gustong magbakasyon sa kanyang bayan sa Lanao del Sur, pumayag naman ang mama, pero ilang araw lang ang nakalipas dumating ang pinsan ng papa ko sa bahay namin at ibinalita sa aming mayroong malubhang karamdaman ang Tatay. Pinuntahan siya ng Nanay ko at ipinagamot. Gumaling naman ang Tatay ko. Nang umuwi sila, nagtuloy agad sa tindahan, pero ninakawan ang tindahan namin, ang natira ay isang posporo at isang kilong asin. Parang hindi makapaniwala ang nanay sa nangyari. Simula noon, nawalan na rin ng ganang magtinda ang Nanay ko, sinira niya ang tindahan at lagi na lang siyang galit sa papa. Ang papa ko naman wala lang kibo, sobrang bait kase niya, ni konteng salita wala siyang binitiwan sa mama ko. Isang araw, naglalaro kami sa kalsada ng patentero ng mga kaibigan ko. Nakita ko ang Tatay na napakaaliwalas ng mukha. Ang Mama tulog na. Noong mag-11 o'clock na ng gabi, nilapitan ako ng Tatay at sinabing matulog na raw kami, gabi na. Bandang alas kuwatro ng madaling araw, nilamig daw ang Nanay ko at gustong yakapin ang Tatay, pero wala ito sa tabi niya, nalingat ulit ang mama ng alas singko, pero wala pa rin ang Tatay sa tabi niya. Bumangon ang Nanay at medyo kinabahan. Umikot siya sa aming bakuran dahil inisip niyang nasa bakuran lamang ito.

Bigla siyang nagulat sa nakita niya sa punong kakao, ang Tatay, itinali ang leeg sa kakao. Nagsisigaw ang Nanay ng Makita iyon. Nagigising ang mga kapitbahay at nabigla sila sa sigaw ng Nanay, wala namang may-sakit sa amin, pero patay ang sinisigaw niya. Malamig nang bangkay ng ibaba siya sa punong Kakao. Hindi namin alam kung bakit nagawang patayin ng Tatay ang kanyang sarili. Pero siguro sumuko na siyang buhayin kami.
12 years old na ako ng mangyari iyon. Lalo tuloy kaming nahirapan. Pinatigil ako ng Mama sa eskuwela, pero, sinabi ng guro ko na huwag akong patitigilin sa pag-aaral, kaya nahirapan man ang Nanay sinikap niya na lang na pag-aralin ako. Third year high-school na ako ng magdisisyon akong magtrabaho bilang katulong. Tumigil ako sandali sa school at nung 4th year na ako, kinuha ako ng pinsan namin sila na raw ang magpapaaral sa akin, sa isang kundisyon na huwag daw muna akong may-bu-boy-friend. Pumayag naman ako. Nung malapit na akong mag-graduate mayroong nangyaring hindi inaasan, pinasok ako ng asawa ng pinsan ng Mama ko, ang itinuring kong pangalawang magulang. Pero hindi siya nagtagumpay dahil sinipa ko siya. Nalaman iyon ng babae, at hinarap niya ang kanyang asawa, hindi man lang nakakibo, kasalanan niya kase, inihatid ako sa kaibigan niyang doctor para makapag-tapos daw ako ng pag-aaral. At sila na nga ang gumastos para sa pag-aaral ko sa koleheyo. Gabi ako nag-aaral at nagtatrabaho naman ako sa kanila kung araw.
Okay lang iyon dahil pangarap ko talagang makapag-tapos ng pag-aaral. Doon ko nakilala ang aking boyfriend. Una, kaibigan, pero nagtapat siya sa kanyang nararamadaman. Gusto ko rin siya, kase mabait, maalalahanin, sa katunayan, siya ang sumusundo sa akin pagkatapos ng eskuwela sa gabi. Pero di ko alam, chickboy din pala, nahuli ko siyang mayroong kasamang iba. Hindi ako nagpahalata sa kanya, pero mula noon, parang nasaktan ako ng todo, dinamdam ko iyo, at minsan nakakapasok ako sa eskuwelang laseng. Noong 4th year college na ako, isang semester na lang, tumigil ako, dahil mahirap na rin ang mga projects, nahihiya na akong humingi sa nagpapaaral sa akin.

Sinabi ko na rin iyon sa nagpapaaral sa akin, wala naman silang sinabi na disisyon ko raw iyon. Pero nung umuwi ako, sa bahay naroon na ang boyfreidn ko, humihingi ng sory, pinatawad kona siya, at sinabi niyang ipagpatuloy ko raw ang pag-aaral ko, total isang sem na lang tapos na, so nakinig ako sa kanya. Noong malapit nang graduation namin nagpunta siya noong gabi para bumati sa akin, nagpaalam na rin ako na gusto kong umalis at mag-abroad, kaya nagpaalam ako sa kanya. Ayaw niyang pumayag, gusto niya pakasal na raw kami at magsama. Pero hindi pa talaga iyon ang plano ko, gusto ko pang makatulong sa pamilya ko, so sinuhay ko ang gusto niya.
Umiyak siya sa akin, nakita ko ring mahal niya talaga ako, nangako naman ako na siya ang una at huli kong BF. Umalis akong umiiyak dahil sa iiwanan ko siya, pero tuloy ang aming kumunikasyon, pangako ko sa kanya, dalawang taon lang akong mag-aabraod. Natapos ang 2 taon, sabi ko sa kanya, uuwi ako, pero 2 buwan lang ako sa Pinas at babalik ding muli sa Kuwait para ipagpatuloy ang pagtatrabaho, ayaw niyang pumayag, naramdaman kong nahihirapan na rin siya, ako rin ay ganuon din, kaya nagpasiya tuloy ako, na huwag na lang umuwi para hindi mahirap umalis. Naputol ang kumunikasyon namin mula noon. Tapos anim na buwan ang nakalipas, nabalitaan kong may-asawa na siya. Kinunfirm iyon sa akin ng Nanay ko, butis na raw ang babae, masakit man pero inihanda ko na rin ang sarili ko sa ganuong scenario, sobrang sakit, pero nangibabaw pa rin sa akin ang aking pamilya.
Makalipas ang ilang buwan, tumawag siya sa akin, ako daw ang mahal niya, di niya raw pinakasalan ang babae niya, dahil di niya raw ito mahal. Lumayas daw siya at nagtungo ng Palawan. Ano ang mabuti kong gawin, di ko rin matanggap sa buhay ko na mayroon na siyang anak sa iba. Tama ba ang inisip ko na mag-sinungaling na lang ako, may-asawa na rin ako?

Gumagalang at Nagpapasalamat,
Arcelyun Demoy.

Dear Arcelyn salamat sa tiwala sa palatuntunang Buhay at Pag-asa. Pero bago ang lahat, marami itong kaibigan si Arcelyn na gustong batiin sa palatuntunang ito, tulad nina Jane, Maridel, Neni, Amen, Thata at Ms Bergole. Hello sa inyo mula iyan kay Arcelyn.
Bueno, nakita ko sa sulat ni Arcelyn ang nagtatalong damdamin sa pamilya at pagtingin sa kanyang boyfriend. Iyan ang pinakadahilan kung bakit di makausad si Arcelyn. Gusto niyang bigyang pansin ang kanyang mga immediate family bago ang lahat. Pero tama raw ba na magsinungaling na lang siya -- na mayroon na rin siyang asawa. Hindi rin daw kaya ni Arcelyn na tanggapin na mayroon nang anak ang kanyang boyfriend. Arcelyn, sino kaya sa palagay mo ang niloloko mo, sino kaya sa palagay mo ang lalong masasaktan kung sakaling ganyan nga ang gawin mo. Di ba sarili mo rin.
Eh papaano nga kung mahal ka ng BF mo? Biruin mo di niya pinakasalan ang babaeng nadisgrasya niya para lang sayo. Oo medyo mali siya doon dahil nagpadala siya sa tawag ng laman, pero mayroong mga bagay na siya lang at ng babaeng iyon ang nakakaalam, baka naman inakit lang siya, baka naman mayroon silang usapan na hindi magsasama. Hindi natin alam, mayroon kaseng ganyan na ngayong babae, na magkaroon lang ng anak tama na. Pero since na tumakas siya at nagpakalayo at nagtungo ng Palawan, ibig sabihin baka humahabol ang babae, so ang bagay na iyan ay dapat munang mai-klaro sayo ng boyfriend mo, pero huwag mo na lang lokohin ang sarili mo. Sa tingin ko mahal mo pa rin siya kaya ka nasasaktan, kaya ka nahihirapang tanggapin ang kanyang anak sa ibang babae. Natural lamang ang nararamdaman mo. Kung mahal mo siya, umuwi ka rin muna, ayusin mo ang relasyon na binuo niyo, alalahanin mo na mayroon kang pangako sa kanya, kaya nga siya naghintay ng dalawang taon, pero di ka umuwi, alalahanin mo na mayroon kayong salitang binibitawan na eventually pinanghahawakan ng bawat isa sa inyo. Kaya nagtiwala din siya sayo, pero hindi mo iyon tinupad, kaya, partly mayroon ka ring kasalanan kung bakit siya nahulog sa isang pagkakamali, na ngayon gusto mo siya lang ang mag-suffer. Huwag namang ganyan! Kung maaayos ninyong muli ang nasira niyong relasyon ayusin niyo. Mag-usap kayong mabuti tungkol sa bagay na iyan. Sabihin mo rin sa kanya, na magpakalalaki siya sa pagharap sa responsibilidad. Kung nagkamali man siya, we are all subject to it, magsisi at bumangong muli. Ang pag-harap sa responsibilidad lamang ang magpapatahimik sa kanya at sa iyo na rin. Humingi siya ng paumanhin sa babae at sabihin niya doon (sa babae) ng tuwiran na wala siyang pagtingin at hindi siya magiging masaya kung silang dalawa (ng babaeng nabuntis niya) ang magsasama. Humingi ka rin ng patawad sa hindi mo pagtupad sayong pangako, upang ang pakong nakapako sa inyong relasyon ay muling mabigyan ng kaluwagan.

Saturday, July 29, 2006

Buhay At Pag-asa

Buhay at Pag-asa
Ni Ben Garcia

(Ipadala ang kuwento ng inyong buhay sa PO Box 1301 Safat 13014 Kuwait o mag-email sa radio_bengarcia@yahoo.com kung gusto nyong mailimbag ang inyong kuwento kasama ng inyong larawan ipadala ang 2X2 photo, o anumang klarong kopya ng inyong larawang. Ito po ay optional)

Paano makakaalpas sa mister na pabigat

Dear Kuya Ben,
Tawagin mo na lang akong Myra, tubong Zamboaga. Nagsimula ang kalbaryo
ng aking buhay ng mapangasawa ko ang isang sundalo na set-up lang sa akin ng
ate ko. Ibinigay niya kase ang susi ng bahay namin, at isang gabi,
namalayan ko na lang na katabi ko na siya sa pagtulog at may-nangyari sa
amin.
Di ko siya mahal, pero dahil nga sa nangyari, ginusto ko na rin siya.
Nabutis ako sa murang edad. Dahil nga sa sundalo siya, kung saan-saan
siyang lugar sa Pilipinas nadidistino, minsan kasama kami, minsan hindi.
Isang taon siya sa Cavite ng hindi niya man lang nakita ang aming anak dahil sa trabaho. Pero sumunod kami sa kanya sa Cavite. Hanggang sa maging dalawa na ang aming anak.
Napilitan na rin kaming magpakasal dahil mayroong libreng kasal sa military.
Pero matapos ang kasal namin, bigla na lang nagbago ang mister ko. Nadistino
naman siya sa Zambales, di na kami sumama at umuwi na lang kami ng
Zamboaga. Isang taon din mahigit siya doon, tapos, marami raw siyang loan,
kaya, konteng-konte na lang ang nakakarating na pera sa amin, pero
pinagkakasiya ko iyon para sa aming tatlo.
Kung magtatanong ako kung saan napupunta ang suweldo niya, nagagalit at ang daming rason. Matapos ang isang taon at limang buwan sa Zambales, kinuha niya kami sa Zamboaga at inuwi niya kami ng mga anak niya sa Bicol. Nakitira kami sa bahay ng mga magulang niya. Noon, hindi na ako mapalagay sa kung anong nangyari sa niloan niyang pera, kaya nagtanong ulit ako kung saan napunta iyon. Imbes na magpaliwanag, sinabi niya sa akin na wala raw akong pakialam dahil pera niya iyon. Nasaktan ako ng sobra sa sinabi niya. Di ko lubos maisip na masabi niya iyon sa akin. Minsan nakita ko pa sa kanyang bag ang ilang damit ng kanyang babae, grabe ang naging away naming ng araw na iyon, imbes na magsisi o humingi ng tawad, lalong nagalit sa akin, at siya mismo ang nagsabi sa aking lumayas daw ako sa pamamahay nila. Kinabukasan, walang sabi-sabi, umuwi kami ng dalawa kong anak sa Zamboanga. At para mabuhay ko ang dalawang anak, nag-disisyon akong mag-abraod. Sa Abu-Dhabi, UAE ang una kong abroad. Seven months lang ako doon at di ko natiis ang kahayupan ng among kong Arabo. No, letter, no phone at four hours lang ang tulog na allowed sa akin. Wala pang pag-kain, overwork at nananakit pa.

Dahil sa ganuong sitwasyon, tumakas ako at nagpunta ng embassy at tinulungan nila akong makauwi agad. Umuwi ako sa Pinas noong Feb 1, 2006. Noong naroroon ako sa Pinas, tinawagan ako ng mister ko, sabi umuwi raw muna ako sa Zamboanga para magkaliwanagan at maayos ang papel sa paghihiwalay. Di na ako nakauwi dahil di na rin ako pinayagan ng bagong agency na inaplayan ko. Nakaalis agad ako
noong April 2, 2006 at dito ako sa Kuwait napadpad. Dito sa Kuwait,
mababait ang naging amo ko, kahit noong isang buwan ko pa lang sa kanila,
pinayagan na nila akong mag-day-off. Mabait sila, at kahit sa pagkain, di sila
madamot, kasabay ko sila lagi sa pagkain, tinuturing nila akong kapamilya. Sana nga di sila magbago!
Heto ang mga katanungan ko Kuya Ben, tanggapin ko ba ang hamon ng asawa
kong annulment? Sa totoo lang gusto ko na rin dahil wala na rin
akong natitirang pagmamahal sa kanya. Parehong babae ang anak namin, paano ko
kaya hihingin ang sustento ng mga bata kung sakali man. Kung may-mag-alok ba ng kasal sa akin, okay lang bang pumayag ako kahit di pa annul ang kasal
ko sa aking asawa. Ano po ang gagawin ko.

Gumagalang at Nagpapasalamat,
Myra

Myra, ang tanong mo ay kung tatanggapin ba ang hamon ng mister mong annulment. Pero mayroon kang sundot na katanungan kung mayroong mag-aalok ng kasal sayo, okay lang ba na magpakasal? Bigla kong naisip na baka, mayroon ka ngang bago ngayon na nag-aalok sayo ng kasal. Hindi mo naman iyan inamin. Pero lets say na mayroon nga. Payong kaibigan, huwag mo munang sunggaban. What I mean, not now. Hindi dapat sayo magmula ang hamunan ng annulment, hayaan mong magmula iyan sa asawa mo, para mas-lalong maging madali ang proseso. Minsan kahit pirmahan na lang sa harapan ng barangay captain, puede na, pero syempre, mas-maliwanag kong disisyon ng husgado ang annulment.
Sa susunod na uwi mo sa Pinas, iyan ang asikasuhin mo, kung gusto mong hiwalayan ang asawa at mag-asawang muli. Tungkol sa sustento ididitirmina po iyan ng husgado once na naglabas sila ng disisyon sa annulment ninyo. Ang payo ko sayo, huwag kang magmamadali. Kung meron nang panibagong pamilya ang mister mo, paborable sayo, dahil magiging madali ang annulment ng kasal ninyo. Sikapin mong hindi ikaw ang mag-diin ng annulment, dahil baka, iyan pa ang dahilan para
hindi agad ma-annul ang kasal ninyo. Maraming kaso ng annulment ang hindi gina-grant ng husgado, dahil sa mga technical problems na kinakaharap ng both parties. Sa tingin ko sa status ng asawa mo, na isang sundalo, marami siyang puedeng gawing dahilan o alibi sa hindi ninyo pagkaka-unawaan.

Friday, July 14, 2006

Buhay at Pag-asa

Buhay at Pag-asa
Ni Ben Garcia

(Posted Kuwait Times, Filipino Panorama, 16 July 2006. Ipadala ang kuwento ng inyong buhay sa PO Box 1301 safat 13014 Kuwait o mag-email sa radio_bengarcia@yahoo.com kung gusto nyong mailimbag ang inyong kuwento kasama ng inyong larawan ipadala ang 2X2 photo)

Kaya kaya niyang ipaglaban?

Dear Kuya Ben,

Magandang araw po sa lahat ng sumusubaybay ng natatanging column mong ito. Ipinanganak ako taong 1979 sa pook Mindanao. Noong January 2003, dumating ako sa Kuwait. Naiwan ko sa Pilipinas ang aking boy-friend. Noong una nahirapan akong kumbinsihin siya. Ayaw niyang umalis ako at gusto niya magpakasal na raw kami upang magsama at mamuhay. Pero ang sabi ko sa kanya, gusto ko pa munang tulungan ang mga magulang ko. Isa pa hindi pa ako handa sa sinasabing pag-aasawa. Kaya nagpumilit ako. Wala pang kalahating taon, nabalitaan ko nang nag-asawa na siya, pinikot daw ng babae. Hindi ako maniwala dahil mayroon naman syang sariling isip. Pinaubuya ko na lang siya although gusto niyang magka-balikan kami, pero ayaw ko na, ayaw ko ring sirain ang buhay ko sa kanya.

Lumipas ang panahon, mayroon akong nakilalang isang kababayan natin sa SMS. Nagtatrabaho siya sa Middle East din. Nag-send siya ng pangungumusta at sinagot ko naman. Mula noon nagkamabutihan kami. Tumatawag siya sa akin pagkaminsan. Pero kadalasan, text message lang ang paraan ng aming kumunikasyon. Lumipas ang ilang buwan, naging masyado nang close at personal ang aming usapan. Sinagot ko siya sa phone at mabilis din siyang nag-propose ng pagpapakasal.

Kinuha niya ang number ng pamilya ko sa Pilipinas at nakausap na rin niya ang mga parents ko. Sinabi daw ng bf ko na mahal na mahal niya ako higit pa sa pagmamahal niya sa kanyang sarili. Mayroon na siyang mga binuong plano para sa amin at sa aming habambuhay na pagsasama. Lumalim ng lumalim ang aming relasyon. Pero isang araw, kinausap niya ako ng masinsinan. Mahal na mahal niya raw ako at mayroon siyang ipagtatapat sa akin, huwag lang daw akong masasaktan. Umiiyak siya ng sabihin niya sa akin na mayroon siyang asawa at dalawang anak sa Pilipinas. Hiwalay na sila ng 9 years. Ang mga anak niya ay nasa babae.

Ikinuwento niya kung papaanong nangyari ang lahat. Sa Manila sila nakatira, pero hinihingi ng kanyang trabaho ay ang madistino sa ibat-ibang lugar sa Pilipinas, mula Luzon, Visayas at Mindanao. Dahil sa ganuong sitwasyon, minsan lang siyang makauwi ng bahay, minsan dalawa, tatlong buwan silang hindi nagkikitang mag-asawa. Isang araw ng bumalik siya galing sa isang buwang pagtatrabaho naratnan niya na lang ang asawa na nasa kandungan ng ibang lalaki. At upang hindi na lumala ang sitwasyon, siya na mismo ang kusang umalis ng bahay at inisip niyang mas-lalong mapapadali ang paglimot sa kanyang masakit na nakaraan kung lalayo siya, ng malayong malayo. Nag-apply siya palabas ng bansa at dito siya natanggap sa Middle East. Limang taon na rin siya dito. At simula noon, kinalimutan niya na rin ang kanyang asawa. Inalisan na rin siya ng karapatan sa mga bata.

Ito ngayon ang pangalawang yugto sa aming relasyon, sa kabila ng kanyang nakaraan, mahal ko pa rin siya. Sinabi ko sa kanyang ako ang pupuno ng lahat ng pagkukulang na hindi niya naranasan sa kanyang unang asawa. Ang masakit Kuya Ben, hindi ito alam ng mga magulang ko. Marami na kaming plano. Gusto naming mag-settle sa probinsiya namin once na nakauwi na kami ng Pilipinas.
Kuya Ben, tama ba ang ganitong relasyong pinasukan ko. Masama bang mahalin ko siya? Papaano kaming magpapakasal gayong hindi naman annul ang kasal sa una niyang asawa. Isang taon na po ang aming relasyon ngayon. Pagpayuhan mo ako.

Gumagalang at Nagpapasalamat
Leo Girl

Leo Girl salamat po sa tiwala. Unang una, gusto kong sabihin sayo na hindi masamang umibig o magmahal. Hindi rin masamang ibigay ang iyong matamis na oo sa taong minamahal mo, sa taong nagbigay saysay sayong buhay, sa taong nagbigay pansin sayo. Ang masakit sa parte mo, minahal mo siya noon pang nagsisinungaling siya. Pero minahal mo pa rin hanggang noong sinabi niya sayong may-anak na siya at asawa. Hindi kita masisisi diyan. Pero gusto ko lang din sabihin ito sayo. Hindi mo man lang sinubukan kung gaano ba talaga ang kanyang pagmamahal sayo. Noong sabihin sayo ang kanyang tunay na nakaraan, isang malaking oportunidad iyon upang subukan mo rin ang kanyang pagmamahal sayo. Baka, lumabas niyan, ikaw itong sobrang mapagmahal, at hindi mo rin alam kung hanggang saan ka niya kayang ipaglaban. Speaking of ipaglalaban, hanggang saan niya kaya ipinaglaban ang kanyang asawa? Bakit kaya nagawa niyang tuluyang kalimutan ang anak ng ganuon na lang, gayong kung tutuusin, hindi naman kasalanan ng mga bata ang manlalaki ang kanilang ina. Kung sabagay hindi ko naman siya mahuhusgahan kung hanggang saan niya ipinaglaban ang kanyang naunang pamilya. Siya ang nakakaalam noon. Pero sabi nga, masusubukan mo raw ang katatagan ng isang pagsasama sa mga oras ng unos at pagsubok sa buhay. Ikaw Leo Girl, hanggang saan ka kaya niya kayang ipaglaban. Sa pagdating ng unos at mga pagsubok, kaya niya kayang patunayan na hindi niya na basta iiwanan ang pamilya?

Pangalawang puntos, gaano kaya siya katotoo? Ano pa kayang katotohanan ang maaaring gigimbal sayo pagdating ng araw? Minsan ka niyang niloko, ikinaila niya ang pagkakaroon niya ng asawa at anak noong una, although, kinalaunan, inamin niya rin. Pero kinuha niya muna ang kahinaan mo, bago niya ipinagtapat ang katotohanan sa kanyang buhay. Mayroon pa kayang mas-malala pa diyang sitwasyon na maaaring gigimbal sa inyong relasyon? Tanungin mo na siya ngayon hanggat maaga. Sabihin mo na rin sa kanya ngayon kung hanggang saan ka niya kayang ipaglaban. Puede ka kayang damayan sa mga oras ng kalungkutan, sa mga panahon na ang relasyon ay sinusubukan. Kaya kaya niyang ipaglaban?

Kung masasagot niya ng tuwiran iyan sayo, sige, ipagpatuloy mo ang relasyon sa kanya. Sabi nga lahat naman tayo deserve a second chance. Kung totoo ang sinabi niya sayo na hiwalay na siya sa kanyang asawa, hayaan mo siyang in his own effort gawin niya ang pagpapa-annul ng kanilang kasal. Hindi mo na iyan problema, dahil unang-una, dalaga ka, wala kang sabit. Kung gusto niyang magsama kayo, pakasal kayo, gawin ninyong legal ang pagsasama niyo. Ang korte na rin ang mag-dedetermina sa kanyang legal na tungkulin sa kanyang mga naging anak sa una. Mayroon siyang pananagutan doon, dahil bali-baligtarin man ang mundo, siya pa rin ang tatay ng mga naunan niyang anak. Dapat mo rin iyang tanggapin. Mas-maganda kamong maging responsable siya, kung ipapakita niya iyan sayo, aba’y baka-maslalo mo pa siyang hahangaan.

Saturday, July 08, 2006

Buhay at Pag-asa

Buhay at Pag-asa
Ni Ben Garcia

(Ipadala ang kuwento ng inyong buhay sa PO Box 1301 safat 13014 Kuwait o mag-email sa radio_bengarcia@yahoo.com kung gusto nyong mailimbag ang inyong kuwento kasama ng inyong larawan ipadala ang 2X2 photo)

Pag-pupugay para sa tunay na bayani

'Pasan ko ang daigdig'


Dear Kuya Ben,
Labing-tatlong taong-gulang po ako ng umalis ang tatay. Tandang-tanda ko noong gabing mag-away ang nanay at tatay ko, mayroon silang hindi napagkasunduan. Nung gabi ding iyon, lumayas ang tatay at hindi na ito bumalik hanggang ngayon.
Kahirapan at malulungkot na sandali ang lumipas. Hanggang sa magtrabaho at mamatay din ang aking Kuya. Napilitan si Inay na magtrabaho. Una nagtinda ng kamote at isda. Pero kinalaunan, nagbago ang Inay, Natuto itong magsugal at manlalaki. Napabayaan kaming magkakapatid. Inu-umaga na ito sa sugalan, umuuwi sa bahay ng lasing. Hindi niya nga alam na minsan wala kaming makain sa bahay. Hinihintay namin siyang dumating. Nagluluto ako ng kamoteng kahoy kung meron sa bahay, kung hindi naman, nagluluto ako ng lugaw para maipan-tawid gutom ng aking mga maliliit na kapatid.
Dahil sa wala na ngang nangangalaga sa amin, pati yung ate ko, nagloko na rin, minsan umuuwi din sa bahay na lasing at hindi makausap ng matino.
Isang araw, di umuwi ang Inay, nagpunta ako sa kaibigan niya, ang sabi sa akin, hindi raw ba nagpaalam. Sumama na raw ito sa lalaking kalaro niya sa sugalan.
Sa ganuong kalagayan namin, nilakasan ko ang loob ko. Hindi ko ipinahalata sa mga kapatid ko ang pagkawala ni Inay, ang sabi ko sa kanila, nag-trabaho lang at babalik din. Nanalangin ako sa Diyos na bigyan ako ng lakas ng loob upang makayanan ko ang problemang dumarating sa aming buhay. Una, ang Tatay umalis, pangalawa, namatay ang Kuya ko, pangatlo ang nanay ko nagloko at sumama sa lalaki, tapos ang kapatid kong babae, na mas-matanda sa akin, wala na rin sa sarili at gusto na lang gawin ang maging tambay at uminom kasama ng kanyang mga lulong ding babae.
Anupat pasan ko ang daigdig Kuya Ben. Gumawa ako ng paraan upang makapag-trabaho at kumita para mabuhay ang mga kapatid ko. Sinubukan kong pumasok bilang labandera sa malaking bahay malapit sa amin. Gusto ko malapit lang sa bahay dahil kailangan kong tingnan ang mga bata ko pang mga kapatid.
Noong unang sweldo, binilhan ko sila ng spaghetti, tuwang-tuwa sila, kase noon lang sila nakatikim ng ganuon pagkain, masarap daw at sana, araw-araw mayroong ganuon. Pero papaano, magkano lang naman ang kinikita ko, para iyon sa pagkain lang naming sa araw-araw. Nalaman ng pinaglalabahan ko ang aming kalagayan. Siguro naawa ito sa amin, inalok niya akong magtrabaho sa ibang bansa. Tinanong nila ako kung gusto ko raw bang mag-abroad, labag man sa kalooban ko dahil sa maliit ko pang mga kapatid, umu-o na lang ako, dahil sabi malaki-laki naman daw ang kikitain ko sa abroad. Sabi nila sa akin huwag daw akong mag-alala sa pera, tutulungan daw nila akong makaalis ng walang babayaran.
Sa madaling salita nakaalis ako, napunta ako sa Kuwait. Unang amo ko, 'salbahe' ayaw akong bigyan ng pagkain, konteng-konte lang, kubos pa at hindi malunok na sauce. Nagreklamo ako at nagpahatid ako sa agency. Pangalawang amo ko, okay sila. Noong nandito na ako sa Kuwait, nabalitaan ko sa kapatid ko sa Pilipinas na gustong bumalik sa bahay ang ate ko. May-bit-bit daw itong sanggol, gustong iwanan sa bahay dahil hindi niya raw kayang buhayin. Sabi ko sa kapatid ko, huwag tatanggapin dahil siya ang may-problema.
Tinikis ko siya Kuya Ben, gusto kong bigyan sila ng leksyon. Noong nakaraang buwan, tumawag ulit ang kapatid ko, bumabalik din daw sa bahay ang Nanay humihingi ng tawad. Sabi ko huwag pansinin ang mga taong walang awa kaming iniwanan, kasama doon ang Inay. Noong umalis ang Inay, ako ang nagpakahirap para mabuhay ang aking mga kapatid. Ako ang naging magulang nila. Sa katunayan yung kapatid kong bunso, Nanay ang tawag sa akin, hindi niya alam na kapatid ko siya.
Kuya tama ba ang mga disisyon ko upang tikisin ko ang mga taong parte ng buhay ko o kadugo ko?

Gumagalang at Nagpapasalamat
Narrisa

Narrisa salamat sayong liham kasaysayan! Ang iyong liham Nerissa ay kabaligtaran sa lahat halos ng lumiliham sa akin. Kabaligtaran dahil kadalasan ang 'salbaje' ay yung lalaki, ama o kapatid na lalaki, pero this time opposite, yung babae ang 'salbahe'. Ang masakit Nanay at kapatid na babae pa ang nagsalbahe. Bagay na hanggang ngayon pasanin pa rin ni Nerissa ang sitwasyong ito. Papaano kaya natin ihahandle ang ganitong sitwasyon? Gaya din kaya tayo ni Narissa na nagpakatatag at itinawid sa kapahamakan ang kanilang pamilya. Bihira ang taong tulad ni Narissa. Alam nyo kung mahinang klase lang si Narissa, baka, nagpadala na rin siya sa agos ng kadiliman. Kaya kung mayroong lang bibigyan ng award o parangal, dapat ang mga katulad mo Nerissa ang binibigyan nito. Dahil hindi ikaw naging selfish. Hindi mo inisip ang sarili. Inisip mo ang kapakanan ng mga kapatid mo sa gitna ng bumabalot na kadiliman sa inyong daang tinatahak, kawalang dereksyon ng pamilya. Siya ang naging ilaw at tanglaw nila upang sila'y maitawid sa buhay. Itatabi ko ang kuwento mo Narrisa, isasama ko ito sa mga taong gusto kong iindorso balang araw, para mabigyan ng pagkilala. Sa mga kababayan natin, sana hindi tayo maging maramot sa pag-indorso sa tulad ni Nerissa. Darating din ang pagkilala sayong tunay na kabayanihan. Mabuhay ka!
Pero mas-lalo akong hahanga sayo Narissa, kung sa kabila ng pagkukulang ng iyong magulang at kapatid, nakuha mo pa rin silang bigyan ng pangalawang pagkakataon. Sa mga kababayan kong nagbabasa ng Buhay at Pag-asa, hindi natin puedeng gamitin ang ating mga kamay upang ituro o sisihin ang mag-inang 'nag-salbaje' although kung tutuusin mayroon silang pagkukulang. Tawagin na lang natin itong biktima ng madilim na nakaraan. Hindi nila ito hingi at hindi nila ito ginusto, hindi lang nila nakayanan. Pero pasalamat tayong mayroong tulad ni Nerissa na naging matapang sa pagharap sa mga ganitong pagsubok. Kaya ikaw ang tunay na bayani para sayong mga kapatid Narissa.
Masisi ba natin si Nerrisa sa kanyang pagtitikis sa kanyang Nanay at Kapatid? Hindi. Lawakan man natin ang pang-unawa, ang simpatya ay para pa rin kay Nerissa. Pero nabubuhay po tayo hindi lang para sa ating sarili. Nabubuhay tayo upang para maging tanglaw o tulong para sa isa, dalawa, tatlo o marami pang kapwa. Iyan po ang desenyo ng Diyos sa kanyang nilikha, upang tayo ay magtulungan at magbigayan, hindi ang tikisin ang kapwa, dahil sila'y naging minsang pabigat at salbahe sa atin. Ikaw na rin ang may-sabi Narissa na sila ay mga kadugo mo. Gaano man kasakit ang nilikha nilang sugat sayo, Magulang mo siya at kapatid.
Minsan nagaganap ang pangyayaring ganyan upang tayo ay maging matatag at upang tayo ay i-ilevate ng Diyos sa mas-mataas na antas ng buhay, na tila, nakita kong naririyan ka na sa mas-mataas na antas. Nerissa, ikaw ngayon ay mayroong nang trabaho, ang mga pang-yayaring naganap sayong buhay ay sandigan iyan sa pagkakaroon mo ngayon ng lakas ng loob at tibay upang ikaw ay maging si Nerissa.
Huwag mong isarado ang iyong pinto para sa pagpapatawad, tulunagn mo silang muling ibalik ang kanilang napariwarang buhay. Tulungan mo silang ibangon ang buhay. Ikaw na lang ang susi upang muling magbago at maibalik ang ninakaw nilang buhay. Kung nag-sisisi, patarin mo at sabihin mo sa kanilang minsan pa kayong mag-tulungan upang sama-sama ninyong ibangon ang pamilya. Mayroon ka nang malaking lesson, alam mo na kung papaano sila makikipag-deal sayo, pero hindi ko sinasabing hawakan mo sila sa leeg, kundi iapply mo ang ika ngay' talinghaga sa pagbibigay ng isda sa kapitbahay. Hindi puro isda, ang ibigay, kundi, bigyan sila ng pamingwit upang matutong mang-huli ng isda. Batid kong alam mo ang ibig kong ipakahulugan diyan.

Tuesday, June 27, 2006

Buhay at Pag-asa

Buhay at Pag-asa
Ni Ben Garcia

Anita at ang kanyang mahalagang misyon

(Ipadala ang kuwento ng inyong buhay sa Kuwait Times, Ben Garcia PO Box 1301 Safat 13014 Kuwait o mag-email sa radio_bengarcia@yahoo.com kung gusto nyong mailimbag ang inyong kuwento kasama ng inyong larawan ipadala ang 2X2 photo, optional)

Dear Kuya Ben,
Kuya Ben isa po ako sa patuloy na sumusubaybay sa maganda ninyong programa, Buhay at Pag-asa. Kuya nahihiya akong isalasay ang masakit na nangyayari sa buhay ko, pero pinalakas ang loob ko ng patuloy mong paanyaya at sinabihan din ako ng kasama ko na h'wag mahihiya, total naman puedeng itago ang pangalan ko. Tawagin mo na lang akong Anita ng Leyte.Isa po akong dalaga sa edad ko ngayong 30. Umabot ako sa ganitong edad dahil sa unos na nangyari sa buhay ko. Nangigibabaw sa akin ngayon ang takot sa tuwing magkakaroon ako ng boyfriend, hanggang sa dumating sa akin si Troy dito sa Kuwait. Mayroon akong boyfriend na iniwanan sa Leyte. Siya'y isang alagad ng batas. Pulis. Napakabait niya po Kuya at di na siguro ako makakita pa ng tulad niya na sobrang bait at nasa kanya ang lahat. Maganda ang takbo ng aming relasyon ok ako sa pamilya niya at ok din siya sa pamilya ko. Walang problema sa amin noong una, subalit dumating ang time Kuya Ben na kailangan kong lumuwas ng Maynila dahil bored na rin ako sa bahay lang ng walang trabaho. So sa madaling salita kinausap ako sa kanya na akoy luluwas ng Maynila upang magtrabaho. Ayaw niyang pumayag at iyon na ang simula ng aming pag-aaway. Hindi ko siya pinakinggan dahil alam kong kailangan ko ring mag-trabaho. 3 days before akong umalis, pinuntahan ko siya sa bahay nila at kinausap ko ulit siya. Tila baga nagbago ang kanyang pasiya, bigla na lang niyang sinabi sa akin na okay na sa kanya ang umalis ako, basta mag-iingat lang daw ako at h'wag makalilimot.Lihim naman akong natuwa sa disisyon niyang iyon, dahil inisip ko na ring sa ayaw at sa gusto niya, hindi na rin niya ako mapipigilan. Hinatid niya pa ako sa bus terminal at naramdaman ko ring nahihirapan siya. Masakit man pero tinatagan ko ang aking loob. Kinabukasan sa awa ng Dios nakarating ako ng Maynila. At doon istambay ako ng mahigit isang lingo bago ako natanggap sa MACRO Sucat. Tumagal ako dun ng 2 taon. Dahil sa sipag at tiyaga ko sa trabaho napromote din ako. Habang tuloy naman ang aming matamis at nakaka-miss na kumunikasyon. Ang masakit Kuya Ben sa loob ng mahigit 6 years namin, doon ko lang nalaman na mayroon pala siyang mabigat na karamdaman. Nose cancer ang sakit niya, ilang beses na pala siyang na-oospital dahil sa kanyang karamdamang iyon, pero ni hindi man lang niya bingggit sa akin. Kapag tumatawag ako sa kanya, walang siyang binabanggit sa akin kundi ang okay naman daw ang kalagayan niya, masaya daw siya sa trabaho at masaya siyang kapiling ang kanyang mga mahal sa buhay. Bandang September 2005, bumagal ang kumunikasyon namin, yun pala lagi na siyang nasa-ospital noon, malala na raw pala ang sakit niya. October, ayaw na siyang payagang makaalis sa ospital dahil alam na ng mga doctor na malapit na ring magwakas ang kanyang buhay. Nov 10, tumawag sa mobile ko ang Nanay niya, sinabi sa akin na matagal na ngang nasa ospital ang boyfriend ko, nakiusap na umuwi ako sandali dahil ako na lang daw ang hinihintay ng anak niya. Para akong sinakluban ng langit at lupa, kinabahan ako ng husto, agad akong nagpaalam sa boss ko at naunawaan naman nila ako. Kinabukasan, lipad agad ako pa-puntang Leyte, nag-eroplano na ako, para mabilis makarating. Pagdating ko sa Leyte, mga sister niya na galing ng US ang naroroon, nag-iisang lalaki nga pala ang BF ko. Di ko kayang tanggapin ang nakita ko, una, hindi ko siya nakilala agad. Dati, malaking lalaki siya, pero ngayon biglang lumiit at umitim pa. Wala na rin siyang buhok. Natutulog ng maratnan ko sa ospital. Pero nagising siya dahil narinig niya ang iyak ko. Wala siyang ibang binanggit nung naroroon ako kundi ang katagang sori, hindi niya raw sinabi sa akin ang kanyang karamdaman dahil ayaw niya akong mag-alala. Nakatingin lang ako sa kanya nung sinasabi niya iyon, pero tuloy ang pagdaloy ng masaganang luha sa aking mata, kita ko rin ang pag-agos ng mga luha sa kanyang mga mata. Ramdam kong nanghihina na siya. Pero alam kong mula sa puso ang kanyang pagsisisi sa matagal niyang pagsisinungaling ng tungkol sa kanyang tunay na kalagayan. Nakapag-usap pa kami ng sandali, sinabi ko sa kanyang gagaling siya. Maaliwalas ang kanyang mukha, pero nung pumikit siya habang ako'y naroroon, hindi na siya muling gumising pa. Ideneklara siyang pumanaw makalipas ang halos 3 oras ng pamamalagi sa piling niya. Masakit man pero tinanggap ko iyon dahil iyon ang kanyang huling habilin sa akin. Na ituloy ko ang aking buhay at mabuhay akong maligaya. Matapos ang kanyang libing, bumalik ako ng Maynila. Nag-resign agad ako sa trabaho, at muling bumalik ng Leyte sa pag-asang kong muling sariwain ang aming matagal ding pag-iibigan. Subalit habang tumatagal ako doon, nararamdaman ko ang sakit at hapdi ng kanyang pagkawala. Mula sa pangunguilila kong iyon, inisip kong lalo akong masasaktan hanggat naroroon ako, kaya naisipan kong mag-apply sa ibang bansa.Kuwait ang kinasadlakan ko. Narito ako ngayon, mag-iisang taon na rin, pero sariwa pa rin sa akin ang mga pangyayaring iyon sa aking buhay. Hindi ko malimut-limot ang aking boyfriend. Hanggang ngayon, patuloy ang pagdaloy ng aking luha. Kapag-akoy nag-iisa, sa aking trabaho sa aking kuwarto, kapag pumapasok siya sa aking isip, nakikita ko na lang ang sarili na lumuluha.Bakit hindi ko siya makalimutan, maganda naman kung tutuusin ang pagpapaalam niya sa akin. Hanggang ngayon, maliwanag pa rin sa aking isip ang aming matamis na nag-daan. Tuwing Lingo ako nag-o-off. Marami akong nami-meet na kababayan nating Filipino, nakikipagkilala sa akin, gusto nila akong maging girlfriend, pero ewan kung bakit ayaw pa ring magbukas ng aking puso sa iba. Takot din ako sa mga kalahi natin, dahil, totoo nga ang sinabi mo, na maraming binata dito, pero may-asawa pala. Pero noong isang Lingo, mayroon akong na-meet na isang Filipino, Troy ang kanyang pangalan, mabait siya, tawag ng tawag sa akin, gusto niya raw ako, tila magaan ang pakiramdam ko sa kanya, pero mayroon siyang ipinagtapat sa akin, mayroon na daw siyang asawa at mayroong isang anak. Itatanong ko lang sayo Kuya Ben, kung bakit magaan ang pakiramdam ko sa kanya. Parang gustong-gusto ko siyang kausap, nakikita ko sa kanya ang dati kong boyfriend, pero wala pa rin po akong sagot sa kanya hanggang ngayon, puede ko ba siyang sagutin? Sa totoo lang parang mayroon na rin yata akong nararamdaman sa kanya. Parang gusto ko siya! Pero naguguluhan ako dahil sa sinabi niyang may-asawa siya at isang anak, pero, lihim akong nagkaka-interest dahil sa kanyang katapatan at nakikita ko sa kanya ang namatay kong boy-friend. Itutuloy ko ba ang maling damdaming ito? Sinabi niya sa akin na hindi niya mahal ang kanyang tunay na asawa, pero kasal sila at may-isang anak. Papaano ang gagawin ko?

Gumagalang at Nagpapasalamat
Anita.

Thank you very much Anita. Hindi sukatan ang kagaanan ng loob upang ituloy mo ang pakikipag-relasyon kay Troy. Kahit sino naman puede nating makagaanang loob, lalo't binibigyan ka ng importansiya o suportang moral, na kailangan nating lahat! Ugali raw po nating mga Filipino ang hindi talaga tayo mapag-isa, kailangan natin ng karamay, ng kadaupang palad o kaakbay, sabi nga ng iba --'ka-ututang dila', o ‘kausap’. Parang hindi raw talaga tayo mabubuhay ng walang kapart-ner, kung baga, parang hindi tayo mabubuhay ng nag-iisa. Okay naman at normal iyan sa tao, dahil kahit noong unang panahon, malungkot si Adan noong siya'y nag-iisa, kaya siya binigyan ng Eva. Hwag nating iinterpret ito ng literal, hindi ibig sabihin, asawa lang ang kailangan ng tao para mabuhay. Papaano na yung mga celibate priest natin, bakit sila nabubuhay kahit walang asawa, papaano na yung mga madre natin na walang asawa. (sinasabi kong walang asawa, dahil mayroong mga pare at madreng may-asawa) So puede palang mabuhay kahit walang asawa! Opo! Minsan mayroong gustong ipahiwatig sa atin ang Diyos sa mga pangyayaring dumarating at nagaganap sa ating buhay. Mahirap minsan unawain, pero bawat pangyayaring nagaganap sa ating buhay ay mayroong purpose ang Diyos. Huwag lang nating isarado ang ating puso sa gustong sabihin o ipahiwatig ng Maykapal, makinig tayo sa mensahe ng Diyos. Sa ating buhay sa ngayon, ayon sa mga pantas, ang Diyos ay nagsasalita sa atin hindi lamang sa aklat na kanyang ibinahagi sa tao, kundi sa mga pangyayari sa ating buhay/kapaligiran, sa mga taong righteous, kasama ang mga pare, pastor, uztad, mullah, magulang natin,nakakatanda sa atin at advisers. Mayroong isang kuwento sa Bibliya sa katauhan ni Jonas. Inutusan siya ng Diyos na puntahan ang isang lugar kung saan maraming nagaganap na kasamaan, pero imbes na puntahan iyon, lumihis siya ng landas at binaybay ang ibang daan. Ewan kung alam mo ang kuwento. Habang siya ay naglalayag sa barko, patungo sa lugar na gusto niyang puntahan, (ito yung kinu-consider ng ilan sa mga bible scholar bilang rebellion against God) nagkaroon ng malaking unos sa dagat, dahilan upang itapon siya sa dagat at lunukin ng malaking isda. Iniluwa naman siya, pero sa lugar kung saan hindi niya puedeng tanggihan ang kagustuhan ng Diyos. Alamat man o hindi, maliwanag ang aral na gustong ipahiwatig ng pamosong kuwentong iyan sa bibliya. Na anu't ano man, kung mayroong gustong ipagawa sayo ang Diyos, mangyayari iyan sang-ayon sa kanyang plano. Masyado yatang spiritual o religious ang dating hindi po ba? Pero nais kong liwanagin na hindi ko sinasabi sayo na mag-madre ka. Mag-asawa ka man o hindi, (ito'y para sa ating lahat) mayroon pa rin tayong misyon, na tuparin at ipalaganap ang kanyang mabuting balita.
Ngayon Sister Anita, (hihihi) mali ang pumatol sa lalaking may-asawa na. Kung ang pag-aasawa ang iyong patutunguhan, darating si Mr Right sa tamang panahon, hindi pa huli ang 30 sa pag-aasawa. Hindi iyan minamadali, at hindi rin iyan dahil sa nagkaka-gaanang loob na kayo. Sinasabi ko sayo, kahit sino puede mong makagaanang loob, lalot sinusuportahan ka sa iyong weak or weakest point in life. Huwag ka nang maging dahilan ng ikasisira ng ibang pamilya.